Boeing maakt een draai!

boeing vliegtuig daling

Het boek De Projectsaboteur geeft volop aandacht aan het gewicht dat je zou moeten hechten aan de drijfveren van mensen, naast alle technische zaken van een project. Want juist de drijfveren bepalen in hoge mate het succes – of het falen – ervan. Daar zijn veel voorbeelden van te geven, zowel positief als negatief. Maar weinig voorbeelden laten zo duidelijk de negatieve gevolgen zien van verkeerde prikkels als het bonusbeleid van luchtvaartbedrijf Boeing.

Nog niet zo lang geleden schreven wij een column over Boeing en de verkeersvliegtuigenserie 737 – Max. Met die serie was het een en ander mis. Toch overheerste bij Boeing het commerciële gewin boven de ethische aspecten. Dat ging ver: er waren mensenlevens mee gemoeid.

We noemden bijvoorbeeld deze quote: “Boeing has admitted that it knew about a problem with its 737 Max jets a year before the aircraft was involved in two fatal accidents, but took no action.” (zie voor details dit artikel van de BBC).

In reactie daarop schreven we: “We clearly see that the interest of the company was a commercial one. Two reasons to think differently: one: the best learning practice is failure. Two: you might miss out on the human factor, the extremely relevant background in understanding why projects fail.“

We zagen dat het maximaliseren van de winst bij de productie van een vliegtuig belangrijker werd gevonden dan het minimaliseren van de operationele risico’s (en het maximaliseren van de veiligheid).

Maar wat zien wij nu in een recent bericht van Boeing? Een bijzondere ontwikkeling! Het bonusbeleid wordt aangepast. Niet langer is winst de bepalende factor: in het verleden was 75% van de bonus daarop gebaseerd. In plaats daarvan staan veiligheids- en kwaliteitsgegevens nu voorop. En dat voor wel 60%, de meerderheid dus. Dat is een aanzienlijke verandering.

Waarom is dat zo bijzonder? Omdat op deze manier niet alleen het bonusbeleid wordt gewijzigd door Boeing. Het zorgt er ook voor dat de aandacht minder op de vergroting van winst en productie komt te liggen maar meer op de ethische kant. Expliciet wordt zo ook het belang erkend van de zogenoemde ‘Soft Controls’. Boeing gaat ervan uit dat hun aanpassing in de bonusregelingen tot meer veiligheid zal leiden.

Dat is een aardverschuiving in de besturing van het bedrijf en een culturele omslag, die gestalte krijgt in een beloningssysteem. Zo wordt erkend dat mensen te sturen zijn, als er maar aandacht is voor wat hen drijft en voor het belang dat ze nastreven.

Natuurlijk kan er nog veel meer aandacht besteed worden aan het belang van Soft Controls in project management. Maar het is goed om dit een stap vooruit te noemen. Eindelijk zijn Soft Controls ook voor Boeing een open deur!


De Projectsaboteur

Er wordt volop gesaboteerd: de echte wereld zit vol met mensen die ergens een voordeel willen halen. Zolang de inspanning maar opweegt tegen het te behalen voordeel. Dat geldt voor al het menselijk gedrag; in organisaties, in reguliere bedrijfsvoering, in verandertrajecten, in IT en buiten IT. Of dacht je dat De Meeste Mensen Deugen?

Nu kun je je aan je sabotage-drang overgeven, want met dit handboek erbij gaat saboteren veel beter. Maar er is nog een andere optie: leer ervan!